Συμβουλές Υγείας

Επιστροφή στα άρθραΣυμβουλές ΥγείαςΞΕΦΥΛΛΙΣΤΕ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ
ΜΑΣ PHARMA PLUS LINK

Η νέα «εμμονή» με το wellness

Οπωσδήποτε, δεν υπάρχει κάτι κακό κάποιος να ακολουθεί έναν υγιεινό τρόπο ζωής, χωρίς περιττό λίπος, κάπνισμα, υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ ή οτιδήποτε προκαλεί αποδεδειγμένα βλάβες. Η υπερβολή όμως της αναζήτησης του wellness ίσως γυρίζει μπούμερανγκ για τους ευλαβικούς οπαδούς της, καθώς εμφανίζονται νέα, όλο και πιο αλλόκοτα trends ευεξίας και διατροφής – τόσο αλλόκοτα, που δίνουν μια σουρεαλιστική διάσταση. Επιπλέον, τίποτε δεν εγγυάται την ευτυχία, όσο διαλογισμό κι αν βάλει κάποιος στο καθημερινό του πρόγραμμα.

Μια κερδοφόρα μόδα

Το wellness αποτελεί μια βιομηχανία τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τους κλάδους της ομορφιάς, της διατροφής, των spa και του «τουρισμού ευεξίας». Tα κέρδη της δίνουν μια σαφή εικόνα για το πόσο δυνατή είναι η τάση σήμερα, κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον, αν σκεφτεί κανείς τα δυσθεώρητα ύψη στα οποία έχουν φτάσει τα ποσοστά παχυσαρκίας παγκοσμίως (έχουν υπερδιπλασιαστεί από το 1980).

Οι φανατικοί του fitness, αλλά και οι αγύμναστοι αυτού του κόσμου, τα τελευταία χρόνια είναι πολύ πρόθυμοι να ακολουθήσουν τις πιο εξωφρενικές συμβουλές που υπόσχονται υγεία, ευτυχία και απώλεια λίπους. Η στοχοποίηση της γλουτένης ως μετενσάρκωση της πανούκλας είναι ένα παράδειγμα, καθώς δεν υπάρχουν αδιάσειστες αποδείξεις ότι προκαλεί ζημιά σε όποιον δεν έχει δυσανεξία (δηλαδή δεν ανήκει στο 1% του πληθυσμού). Παρ’ όλα αυτά, το 1/3 των Αμερικανών την αποφεύγουν, προφανώς για να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο, σε περίπτωση που η γλουτένη ήταν αυτή που τελικά τους εμπόδιζε να αποκτήσουν την πέψη των ονείρων τους.

Το γεγονός ότι μερικοί σταρ υποστηρίζουν δημόσια κάποιες μη συμβατικές θεραπείες δεν βοηθά τους επιρρεπείς στα trends υγείας. Η Γκουίνεθ Πάλτροου είναι η πρωθιέρεια της διάδοσης αμφιλεγόμενων συμβουλών υγείας, αφού μέσα από το site της υποστηρίζει διάφορες ιδέες που επιδέχονται αμφισβήτηση, όπως ότι η ατμοθεραπεία στον γυναικείο κόλπο εξισορροπεί τις ορμόνες, ενώ προτείνει να αγοράσουμε το κάθισμα Devi Steamer Seat. Ο κατάλογος με τις εξεζητημένες και αμφίβολες θεραπείες είναι μακρύς, και γίνεται ακόμη μακρύτερος, αν υπολογίσουμε τα spa που εφευρίσκουν διαρκώς νέα «βασανιστήρια» για τους πελάτες τους. Από το spa στο Ίσραήλ, όπου ξαπλώνεις για να απολαύσεις τη βόλτα που κάνουν στην πλάτη σου μικρά φίδια, μέχρι τον καθαρισμό προσώπου με ανθρώπινο πλακούντα στο Μπέβερλι Χιλς ή το μασάζ με φύλλα κάκτου στο Μεξικό, οι επιλογές είναι πολλές, και γι’ αυτό πολλοί λένε ότι η τρέλα του wellness συνδέεται με την επίδειξη πλούτου.

Η επιβεβλημένη ευεξία

Το βιβλίο The Wellness Syndrome, που τα βάζει με την επιβεβλημένη ευεξία, περιγράφει τους τρόπους με τους οποίους η πίεση να είμαστε και να φαινόμαστε καλά λειτουργεί ως ηθικό πρόσταγμα και τείνει να γίνει ιδεολογία, αντί για επιλογή τρόπου ζωής. Παραλληλίζει, μάλιστα, την ιδεολογία του wellness με αυτήν της «θετικής σκέψης»: Kαι στις δύο υποτίθεται ότι μπορείς να πετύχεις όποιον στόχο βάλεις – άρα, αν σου συμβεί κάτι κακό, φταις αποκλειστικά και μόνο εσύ. Όσοι δεν καταφέρνουν να φροντίσουν το σώμα τους στιγματίζονται ως τεμπέληδες και αδύναμοι.

Η εμμονή για το wellness τείνει να μοιάσει με δικτατορία που απαγορεύει την τεμπελιά ή και την αδιαφορία για το υγιεινό lifestyle. Στις ΗΠΑ, όλο και περισσότεροι φοιτητές καλούνται να υπογράψουν «συμβόλαια ευεξίας» με τα πανεπιστήμιά τους, στα οποία υπόσχονται να είναι καλά παιδιά και να απέχουν από το αλκοόλ και τα ναρκωτικά. Πολλές επιχειρήσεις δεν απαγορεύουν μόνο το κάπνισμα, αλλά απορρίπτουν και τους ίδιους τους καπνιστές. Άλλοι επιστρατεύουν γραφεία που είναι ενσωματωμένα σε διαδρόμους γυμναστικής και προσλαμβάνουν «διευθυντές ευτυχίας», στελέχη επιφορτισμένα με την ικανοποίηση των υπαλλήλων.

Η επιβεβλημένη ομοιογένεια μπορεί να βλάψει την προσωπική πνευματική διάσταση των ανθρώπων. Ο διαλογισμός κάνει καλό σε πάρα πολύ κόσμο, όμως κατά πόσο εξυπηρετεί τον αρχικό του σκοπό, όταν χρησιμοποιείται σε εταιρείες για να ηρεμούν οι εργαζόμενοι (και να αυξάνουν την παραγωγικότητά τους); Η απάντηση χρήζει αρκετής συζήτησης, εκτός κι αν η πολυπόθητη ευεξία αφορά μόνο τον εργοδότη. Για κάποιους, «η σύγχρονη ιδέα της ευεξίας είναι αντίθετη με τη βαθιά σκέψη. Αντί γι’ αυτό, μας προτρέπει να γίνουμε όλοι ευτυχισμένοι αθλητές της καπιταλιστικής παραγωγικότητας». Δεν υπάρχει τίποτε κακό στο κυνήγι του καλύτερου εαυτού, αρκεί να μη γίνεται με το ζόρι. Συχνά, όταν εστιάζουμε εμμονικά στην προσωπική μας ευτυχία, καταλήγουμε να νιώθουμε χειρότερα. Αντ’ αυτού, θα έπρεπε να χρησιμοποιούμε τον ελεύθερο χρόνο μας κάνοντας πράγματα που μας ευχαριστούν και μας κάνουν πραγματικά ευτυχισμένους. Πρέπει να σταματήσουμε να ανησυχούμε ότι δεν είμαστε αρκετά ευτυχισμένοι ή υγιείς και να αρχίσουμε, απλώς, να ζούμε.

Τι είναι το wellness;

Το wellness δεν έχει σχέση με την ιατρική επιστήμη και τις φαρμακευτικές αγωγές. Eίναι ένας συνδυασμός ευεξίας και ευτυχίας, κάτι που σε κάνει χαρούμενο χωρίς να εμπεριέχει ιατρικούς όρους, π.χ. ένα όμορφο μήνυμα γραμμένο στην άμμο της παραλίας. Όμως, τα τελευταία χρόνια   η βιομηχανία του wellness αποφάσισε να γίνει το αντίδοτο στον φόβο του θανάτου και ενέταξε στο λεξιλόγιό της όρους όπως «φλεγμονή» και «ελεύθερες ρίζες». Αποτέλεσμα είναι οι αμφιλεγόμενες DIY παραϊατρικές πρακτικές, που δεν έχουν επιστημονικό υπόβαθρο. Για παράδειγμα, τους τελευταίους μήνες έχει γίνει μόδα στο Instagram ο ενεργός άνθρακας, που υποτίθεται ότι αποτοξινώνει τον οργανισμό. Πλέον χιλιάδες άνθρωποι βάζουν πρέζες σκόνης ενεργού άνθρακα στο νερό και το φαγητό τους, χωρίς όμως να έχουν συμβουλευτεί πρώτα τον γιατρό τους.