Συμβουλές Υγείας

Επιστροφή στα άρθραΣυμβουλές ΥγείαςΞΕΦΥΛΛΙΣΤΕ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ
ΜΑΣ PHARMA PLUS LINK

Ημικρανία: Πονοκέφαλος με χαρακτήρα

Η ημικρανία, το λέει και το όνομά της, εντοπίζεται συχνά, αν και όχι πάντα, στο μισό μέρος του κεφαλιού. Είναι ένα είδος πρωτοπαθούς κεφαλαλγίας, που αφορά 11-13% του γενικού πληθυσμού – κάποιες μελέτες μάλιστα ανεβάζουν το ποσοστό σε 20%.

Αν και «μισός», ο συγκεκριμένος πονοκέφαλος είναι εξαιρετικά δυνατός και μπορεί να κρατήσει από λίγες ώρες μέχρι και ημέρες. Κάποιοι ασθενείς, κυρίως γυναίκες, παρουσιάζουν μάλιστα και σταθερό κύκλο εμφάνισης των κρίσεων. 

Οι «πρωτάρηδες» τρομάζουν από την ένταση του πόνου και δεν τον προλαβαίνουν, καθώς, όταν η έντασή του φτάσει στο maximum, αυτός δεν είναι εύκολα διαχειρίσιμος. Τα άτομα όμως που παρουσιάζουν κρίσεις ημικρανίας γνωρίζουν πολύ καλά τα πρώιμα συμπτώματα του πόνου και τον περιμένουν –με φαρμακευτικά σκευάσματα– «στη γωνία».

Τα προειδοποιητικά σημάδια είναι συνήθως νευρολογικής φύσεως: ο ασθενής μπορεί να «βλέπει» φωτάκια και λάμψεις ή να νιώθει μουδιάσματα στα άκρα. Χαρακτηριστική είναι η λεγόμενη «αύρα», που σε αρκετές περιπτώσεις ασθενών προηγείται του πόνου (migraine aura). Αν δεν υπάρξει πρώιμη θεραπευτική παρέμβαση, ο πόνος εμφανίζεται δριμύς και συχνά συνοδεύεται από ναυτία ή και έμετο. Χαρακτηριστική είναι η ανάγκη του πάσχοντα να αποσυρθεί σε ένα ήσυχο και σκοτεινό δωμάτιο, καθώς το φως και ο θόρυβος ή οι δυνατοί ήχοι επιδεινώνουν τον πόνο.

Οι ημικρανίες προτιμούν τις γυναίκες

Η ημικρανία, παρότι εμφανίζεται και στα δύο φύλα, παρουσιάζεται συχνότερα στις γυναίκες. Δεν ανήκει στα κληρονομικά νοσήματα, αλλά το οικογενειακό ιστορικό κρίσεων ημικρανίας θεωρείται επιβαρυντικός παράγοντας για την εμφάνισή της. Εάν δηλαδή είστε γυναίκα και η μητέρα σας υπέφερε από ημικρανίες, η πιθανότητα να παρουσιάσετε αυτόν τον τύπο κεφαλαλγίας κάποια στιγμή στη ζωή σας, συνήθως κατά την αναπαραγωγική ηλικία, είναι αυξημένη.

Κατά καιρούς, η καλοήθης αυτή πάθηση έχει συνδεθεί με πιο σοβαρές παθολογικές καταστάσεις, χωρίς όμως να έχει αποδειχθεί επιστημονικά. Σε κάθε περίπτωση, αν η ημικρανία κάνει τη ζωή σας δύσκολη, μαζί με την υπομονή κάντε και το πρώτο βήμα για την αντιμετώπισή της: Κλείστε ραντεβού με τον γιατρό, κατά προτίμηση τον νευρολόγο, προκειμένου να θέσει τη διάγνωση με βεβαιότητα και να σας προτείνει την κατάλληλη αγωγή.

Αναζητώντας τον «ένοχο»

Η πρώτη ημέρα της εμμήνου ρύσεως ή μια δύσκολη ημέρα στο γραφείο είναι ημέρες που ο πονοκέφαλος μπορεί να... χτυπήσει κόκκινο. Ο λόγος; Οι ορμόνες της αναπαραγωγής ή του στρες, ανάμεσα σε πολλούς ακόμη παράγοντες, μπορούν να πυροδοτήσουν την κρίση. Ο ακριβής, πάντως, μηχανισμός πρόκλησης της ημικρανίας παραμένει άγνωστος. Το ίδιο και η οριστική θεραπεία της.

Αν παρουσιάζετε συχνά επεισόδια ημικρανίας και η ζωή σας έχει γίνει δύσκολη εξαιτίας αυτής, θα βοηθούσε να κρατάτε ημερολόγιο καταγραφής των πονοκεφάλων σας, προκειμένου να διαπιστώσετε τον εκλυτικό παράγοντα της κρίσης. Στις σελίδες του θα σημειώνετε τη χρονική στιγμή εμφάνισης της ημικρανίας, τη διάρκειά της, τη σχέση της με τα συναισθήματά σας (στρες, καταθλιπτικό συναίσθημα κ.λπ.), τον κύκλο της περιόδου, αλλά και τις διατροφικές σας συνήθειες. Τι φάγατε σήμερα; Μήπως καταναλώσατε μεγάλη ποσότητα τυριού λίγες ώρες πριν από την εμφάνιση των συμπτωμάτων;

Ας δούμε όμως τους παράγοντες, που, σύμφωνα με τους ειδικούς, ευθύνονται για την εκδήλωση ενός επεισοδίου ημικρανίας:

Οι ορμόνες: Το γεγονός ότι μόνο η 1 στις 3 ασθενείς εξακολουθεί να υποφέρει από ημικρανίες μετά το τέλος της αναπαραγωγικής περιόδου αποδεικνύει την «ενοχή» των ορμονών για την εκδήλωση της ημικρανίας στις γυναίκες, πολλές από τις οποίες παραπονιούνται για έντονες ημικρανίες γύρω από τις ημέρες της περιόδου τους.

Το στρες: Κι εδώ έχουμε να κάνουμε με ορμόνες, την εξής μία: την κορτιζόλη. Δεν έχει εξακριβωθεί αν η ουσία αυτή είναι που πυροδοτεί τις ημικρανίες, είναι όμως επιβεβαιωμένο ότι το στρες έχει μερίδιο ευθύνης και σε αυτή την παθολογική κατάσταση. Σε περιόδους έντονου εργασιακού στρες, μάλιστα, συμβαίνει οι κρίσεις ημικρανίας να εκδηλώνονται τα Σαββατοκύριακα, όταν κάνουμε «ανακωχή» με τον εχθρό, δηλαδή το άγχος μας.

Οι τροφές: Το 25% των πονοκεφάλων και των ημικρανιών οφείλεται στην υπερκατανάλωση τυραμίνης, μιας ουσίας που βρίσκεται στα τυριά αργής ωρίμανσης, και λιγότερο σε άλλες τροφές, όπως οι μπανάνες. Αν κρατάτε ημερολόγιο για τις ημικρανίες σας και έχετε ενδείξεις ότι η κατανάλωση τυριών τις πυροδοτεί, προτιμήστε φρέσκα τυριά, όπως ανθότυρο ή ξυνομυζήθρα, και αποφύγετε τα «ώριμα»: ροκφόρ, μπρι, ταένταρ ή παρμεζάνα. Άλλες ύποπτες τροφές και ουσίες είναι το αβοκάντο, τα θειώδη, που περιέχονται ως συντηρητικά στο κόκκινο κρασί, και η ασπαρτάμη. Η «ενοχή» της σοκολάτας είναι υπό διερεύνηση, καθώς πιστεύεται πλέον ότι η σχέση της με την ημικρανία είναι αθώα και κάθε εμπλοκή της αφορά όχι την πρόκληση ημικρανίας, αλλά τη συνήθεια των ανθρώπων να επιλέγουν ασυναίσθητα comfort food πριν από την κρίση.

Η νηστεία: Η πολύωρη αποχή –και όχι η νηστεία της Σαρακοστής– από τροφές και υγρά συνδέεται με την εμφάνιση ημικρανίας, καθώς ο φτωχός σε υγρά και ηλεκτρολύτες οργανισμός είναι πιο ευάλωτος στην εκδήλωση κρίσης κάθε είδους κεφαλαλγίας.

Τα παυσίπονα: Η κατάχρηση των παυσίπονων χωρίς τις οδηγίες γιατρού μπορεί να προκαλέσει ημικρανίες, και μάλιστα αρκετά έντονες. Γι' αυτό, αν πάσχετε από ημικρανίες, συμβουλευτείτε τον ειδικό γιατρό και συζητήστε μαζί τους όλες τις πιθανές φαρμακευτικές και μη θεραπευτικές προσεγγίσεις. Σπανιότερα και σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όπου κρίνεται απαραίτητο, η αγωγή για την αντιμετώπιση της ημικρανίας περιλαμβάνει και αντικαταθλιπτικά σκευάσματα.

Προσοχή, κίνδυνος!

Οι άνθρωποι που υποφέρουν από ημικρανίες γνωρίζουν πολύ καλά τα συμπτώματά τους. Κάθε απόκλιση από αυτά χτυπάει το καμπανάκι:

  • Ο εξαιρετικά δυνατός πόνος. Οι γιατροί προτείνουν μία βαθμολογία πόνου με κλίμακα από το 0 (απουσία πόνου) έως το 10 (ανυπόφορος πόνος). Εάν ο πόνος αξιολογηθεί με βαθμό άνω του 7 και δεν αντιμετωπίζεται με παυσίπονα, επικοινωνήστε άμεσα με τον γιατρό.
  • Παρότι οι έμετοι είναι σύμπτωμα της κρίσης ημικρανίας, εάν είναι συνεχείς και συνδυάζονται με θολή όραση και νευρολογικά συμπτώματα, όπως δυσκολία στην ομιλία, πρέπει να απευθυνθείτε άμεσα στον γιατρό.
  • Ο ξαφνικός πονοκέφαλος που εμφανίζεται μετά από έντονη άσκηση ή άρση βάρους.

Βελόνες κατά βελονών!

Πολλοί γιατροί παραδέχονται την παυσίπονη δράση του βελονισμού και τον συνιστούν στους ασθενείς τους, παράλληλα με τη λήψη φαρμακευτικής αγωγής.